Čistoću najčešće merimo onim što vidimo – flekama od blata ili tragovima prašine po podu. Ali pravi problem je nevidljiv. Obuća koju nosimo napolju dolazi u dodir sa javnim toaletima, trotoarima, bolničkim hodnicima, ali i travnjacima tretiranim hemikalijama poput herbicida i insekticida. Sve to, praktično, unosimo pravo u dnevnu sobu.
Istraživanje University of Arizona pokazalo je da je čak 96 odsto testiranih cipela sadržalo koliformne bakterije, koje se najčešće povezuju sa fekalnim zagađenjem. U 27 procenata uzoraka pronađena je i bakterija Ešerihija koli (E. coli), poznata po tome što može izazvati ozbiljne infekcije, pa čak i životno ugrožavajuća stanja.
Najugroženija su mala deca
Iako pojedini sojevi E. coli ne izazivaju teže posledice, drugi proizvode opasni Šiga toksin koji može dovesti do krvave dijareje i hemolitičko-uremijskog sindroma – teškog oboljenja koje može završiti otkazivanjem bubrega. Najveći rizik preti deci mlađoj od pet godina, jer im je imunitet još u razvoju, a ruke često završavaju u ustima.
Na đonovima se, međutim, ne zadržava samo E. coli. U dom se mogu uneti i bakterije poput Clostridium difficile, uzročnika teških i bolnih dijareja, kao i Staphylococcus aureus, uključujući i MRSA – soj otporan na antibiotike koji može izazvati duboke infekcije kože, upalu pluća, pa čak i sepsu.
Nisu problem samo bakterije
Rizik se ne završava na mikroorganizmima. Cipele mogu u kuću doneti i pesticide, herbicide, pa čak i teške metale poput olova. Olovo, koje se često nalazi u gradskoj prašini i zemljištu, posebno je opasno za decu jer može negativno uticati na razvoj mozga i ostaviti trajne posledice po kognitivne sposobnosti. Tu su i alergeni poput polena, koji se zadržavaju na obući i mogu pogoršati alergije i respiratorne tegobe – i to baš u prostoru koji bi trebalo da bude najsigurnije utočište.
Gde je Srbija na evropskoj mapi?
Kada se Evropa posmatra kroz prizmu navike izuvanja obuće u kući, vidi se jasna podela na mapi. U centralnoj, istočnoj i severnoj Evropi izuvanje na ulazu je gotovo podrazumevano. U tu grupu spadaju Nemačka, Austrija, skandinavske zemlje, Poljska, kao i većina balkanskih država.
S druge strane, u zapadnoj Evropi češće je prihvatljivo zadržati obuću u kući. Tako je, prema tim prikazima, u Ujedinjeno Kraljevstvo i Irska, gde odluka o izuvanju najčešće zavisi od ličnih navika domaćina, a ne od ustaljenog nepisanog pravila.
Srbija se svrstava uz zemlje srednje i istočne Evrope, gde se čistoća doma i jasna granica između spoljnog i unutrašnjeg prostora smatraju delom osnovne kućne kulture.
BONUS VIDEO: