Porodica i roditeljstvo

STARI SRPSKI OBIČAJI U DAVANJU IMENA: Neku decu su roditelji nosili na raskrsnicu, a evo zašto

Autor Nataša Petrović

Stara imena danas su zamenjena nekim modernijim, a evo kakva se praksa nekada krila u davanju imena...

Roditelji se danas utrkuju ko će svojoj bebi dati zanimljivije i neobičnije ime, usred toga zaboravljajući na sva lepa srpska imena koja čuče u zapećku i čekaju svoj čas. Toko su pod naletom Lara, Nika, Sofija, Luka, Alekseja, zaboravljena imena kao što su Dragan, Zoran, Milan, Slobodan, Vesna, Dragica, Radmila...

Prema podacima Zavoda za statistiku, Sofija i Luka su imena koja su novopečeni roditelji u Srbiji poslednjih godina najčešće davali svojoj deci. Ono što ova imena i dalje drži na vrhu je to što se lako izgovaraju svuda u svetu. Sofija je u čak 49 zemalja sveta najpopularnije ime jer se isto izgovara, ali i zbog značenja "mudra", pa ga intelektualci obično daju svojim mezimicama.

"Od davnina se verovalo da svaka osoba zaslužuje svoj poseban znak, te je davanje imena novorođenčetu oduvek imalo veliki značaj", rekla je za Blic etnolog Vesna Marjanović.

"U srpskoj tradiciji i kulturi uvek se poštovalo da kum daje ime detetu. Vodilo se računa da to bude porodično nasleđivanje imena, te je unuk uglavnom dobijao ime po dedi, a unuka po babi. Kasnije su se roditelji dogovarali sa kumom, te nije baš da je kum samostalno izmišljao imena", kaže Marjanovićeva.

Kako kaže, nekada su postojali neobični običaji za davanje imena u porodicama u kojima se deca nisu "držala", odnosno često su umirala.

"Majka donese dete do raskrsnice i onda se skloni, a slučajni prolaznik koji prvi naiđe da ime detetu. Tako su nastala Najda ili Najden, što znači 'nađen'. U jugoistočnom delu, recimo pirotski kraj koji sam više godina istraživala i gledala knjige rođenih, ta imena nisu retka baš zbog pomenutog običaja".

Ona dodaje da je česta praksa bila da deca dobiju ime Živko i Živka, kako bi deca bila zdrava.

"Takođe, ako su muška deca umirala, onda se često davalo ime Vuk, po mitskom predanju, kako bi se zastrašili 'demoni' bolesti i da bi se porod izneo do kraja. S druge strane, u literaturi i praksi je zabeleženo da ako se puno dece rađalo u porodici su davana imena Stanko i Stojko, kako bi se zaustavilo rađanje dece. Takođe, ako se dete rodi na crkveni praznik, recimo na Božić, davana su imena Bogoljub, Božidar, Božica".

Sredinom 20. veka primetni su različiti istorijski uticaji u davanju imena.

"Tako su deca dobijala imena po onome što je u tom trenutku bio značajno. U drugoj polovini 20. veka i te kako su se sretala imena poput Jugoslav, Jugoslava, Srbijanka. U čačanskom kraju sam susretala ruska imena – Mašinka. Zatim, žensko ime Aida se ne vezuje samo za muslimanski narod, već se javlja i kod Srba. Takođe, i semitska imena kao što su Sara, Hana. Kasnije se pojavljuju strana imena pod uticajem filmova, da bi krajem 20. veka i početkom ovog veka počela da se javljaju starija imena koja se vezuju za srpsku istoriju kao što su Uroš, Stefan, Milica", navodi Marjanovićeva.

Pogledajte prilog o neobičnim imenima dece poznatih ličnosti:

(MONDO/Blic)

Budite bolje informisani od drugih, PREUZMITE MONDO MOBILNU APLIKACIJU.

Tagovi